OVERIJSSEL - In diverse natuurgebieden in Overijssel zijn meerdere grondeigenaren en grondbeheerders actief die allen een eigen beheer uitvoeren. Het grondbeheer blijkt in de praktijk niet altijd efficiënt ten aanzien van onder meer natuurkwaliteit, financieel en logistiek. Het streven is daarom om bestaande natuurgebieden zo efficiënt mogelijk te beheren en het bezit te versterken.  

Naar aanleiding van dit streven hebben wij in 2017 hebben wij in opdracht van provincie Overijssel een verkenning uitgevoerd naar de wenselijkheid en mogelijkheden voor het ruilen van natuurgronden in Overijssel. Het doel van een ruiling is het realiseren van robuuste en efficiëntere beheerseenheden voor natuurgebieden, zodat de eigenaar goedkoper en beter beheer kan uitvoeren. Deze verkenning bestond uit het inzichtelijk maken of er bij diverse terreinbeherende partijen die natuurgronden bezitten en beheren, draagvlak en belangstelling bestaat voor het ruilen van natuurgronden, welke partijen mee zouden willen doen en zo ja, op welke manier dat het best plaats kan vinden. Ook werd de regelgeving beoordeeld en welke waarden eventueel van belang zouden kunnen zijn in het ruilproces. Bij de verkenning zijn Overijsselse natuurbeschermingsorganisaties, het Overijssels Particulier Grondbezit, de waterschappen, de provincie Overijssel en LTO Noord betrokken.  

Uit de verkenning bleek de algemene behoefte naar een efficiënter beheer en de wens voor ruilen en/of verwerven van gronden. Een belangrijk resultaat uit de verkenning is de noodzaak voor een helder en door partijen gedragen spelregelkader en één of twee pilots in de provincie uit te voeren, zodat geleerd kan worden van de praktijk. 

Vervolgfase: Spelregels

In de vervolgfase werd in samenwerking met het Kadaster de uitgangspunten voor het proces vastgesteld en de spelregels voor deelnamedie aan de basis staan van de uit te voeren pilot(s)Uniek in Nederland is dat de ruiling ten eerste open is voor een ieder die wil deelnemen en die ook iets in kan brengen (grond of geld) en b) en ten tweede dat iedere partner gelijkwaardig, onder gelijke condities, aan tafel zit. 

Pilotfase
In 2020 is er een voorbeeldproject - pilot - in werking gezet om de nieuwe systematiek te testen. De resultaten van de pilots worden gebruikt voor de verdere uitwerking van de systematiek voor kavelruil natuurgronden

Gewerkt aan dit project: Martin Verbeek